دوره 20، شماره 4 - ( زمستان 1404 )
جلد 20 شماره 4 صفحات 609-594 |
برگشت به فهرست نسخه ها
1- گروه مشاوره، دانشکده علوم تربیتی و روان شناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران. ، z.abbaspour@scu.ac.ir
2- گروه مشاوره، دانشکده علوم تربیتی و روان شناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران.
2- گروه مشاوره، دانشکده علوم تربیتی و روان شناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران.
چکیده: (2479 مشاهده)
اهداف سالمندی و افزایش جمعیت سالمندان در قرن بیستویکم به یک پدیده جهانی تبدیل شده است تاجاییکه افزایش تعداد سالمندان در کشور ایران از دیگر کشورها پیشی گرفته است. انتقال والد به سرای سالمندان برای مراقبان وی فرایندی چالشبرانگیز است. لذا هدف پژوهش حاضر، تبیین الگوی فرایند سازگاری با انتقال والد به سرای سالمندان بود.
مواد و روش ها این پژوهش از نوع کیفی بود که با استفاده از نظریه زمینهای انجام شد. مشارکتکنندگان پژوهش 13 نفر بودند که والد خود را به سرای سالمندان سپرده بودند. نمونهگیری در این پژوهش با روش هدفمند و روش جمعآوری دادهها، مصاحبه از نوع نیمهساختار یافته بود که تا حد اشباع نظری دادهها ادامه پیدا کرد. برای تحلیل دادهها از کدگذاری سه مرحلهای (باز، محوری و انتخابی) کوربین و استراوس استفاده گردید.
یافته ها «مسیری چالشبرانگیز و تصمیمی مصلحتآمیز در جهت آرامش و ثبات» بهعنوان متغیر اصلی ظاهر شد. الگوی کلی بهدستآمده در این پژوهش شامل 64 کد اولیه بود که در مراحل کدگذاری به 19 مؤلفه یا کد محوری منتهی شد. ناتوانی مراقبان در تأمین نیازهای والد سالمند و ادراک فرزند از رنج مستمر والد بهعنوان عوامل علّی استخراج شدند. عوامل زمینهای در شکلگیری متغیر اصلی موانع فرهنگی و شرعی، دلبستگی ناایمن مراقب و محدودیتهای جسمی، روانی و مالی بودند. مؤلفههای رفتارهای نامتعارف و ناسازگار والد، آسیبدیدگی ناشی از مراقبت، عدم مسئولیتپذیری همشیرها در مراقبت، اتفاق نظر اعضای خانواده جهت انتقال، رضایت والد سالمند جهت انتقال، ترس از عدم پذیرش و رسیدگی به والد سالمند و دشواری و تعارض در انتقال والد سالمند بهعنوان تسهیلکنندهها و بازدارندهها شناسایی شدند. اطمینان از حفظ و بهبود سلامت والد، تأیید انتقال از جانب دیگران، التزام به حفظ روابط مستمر با سالمند و باخودگویی مثبت مراقب راهبردهای استفادهشده مشارکتکنندگان بودند. رضایت سالمند و مراقبان از انتقال، بهبود وضعیت سالمند پس از انتقال و استمرار تعارضات درونی مراقب به سبب انتقال پیامدهای پدیده حاضر تعریف میشوند.
نتیجه گیری این مسیر چالشبرانگیز و تصمیم مصلحتآمیز در جهت آرامش و ثبات برای فرزندان، مسیری بسیار دشوار است و پیامدهای مثبت و منفی مختلفی را به دنبال دارد. یافتههای این پژوهش میتواند برای مشاوران، روانشناسان و درمانگران حیطه سالمندی، از یک جهت موجب منطقیتر شدن تصمیم به انتقال والد و تسهیل مراقبت خود فرزندان از والد و از جهتی دیگر، تسهیل فرایند انتقال و در نهایت، باعث سازگاری با انتقال والد به سرای سالمندان و رسیدن خانواده به آرامش و ثبات شود.
مواد و روش ها این پژوهش از نوع کیفی بود که با استفاده از نظریه زمینهای انجام شد. مشارکتکنندگان پژوهش 13 نفر بودند که والد خود را به سرای سالمندان سپرده بودند. نمونهگیری در این پژوهش با روش هدفمند و روش جمعآوری دادهها، مصاحبه از نوع نیمهساختار یافته بود که تا حد اشباع نظری دادهها ادامه پیدا کرد. برای تحلیل دادهها از کدگذاری سه مرحلهای (باز، محوری و انتخابی) کوربین و استراوس استفاده گردید.
یافته ها «مسیری چالشبرانگیز و تصمیمی مصلحتآمیز در جهت آرامش و ثبات» بهعنوان متغیر اصلی ظاهر شد. الگوی کلی بهدستآمده در این پژوهش شامل 64 کد اولیه بود که در مراحل کدگذاری به 19 مؤلفه یا کد محوری منتهی شد. ناتوانی مراقبان در تأمین نیازهای والد سالمند و ادراک فرزند از رنج مستمر والد بهعنوان عوامل علّی استخراج شدند. عوامل زمینهای در شکلگیری متغیر اصلی موانع فرهنگی و شرعی، دلبستگی ناایمن مراقب و محدودیتهای جسمی، روانی و مالی بودند. مؤلفههای رفتارهای نامتعارف و ناسازگار والد، آسیبدیدگی ناشی از مراقبت، عدم مسئولیتپذیری همشیرها در مراقبت، اتفاق نظر اعضای خانواده جهت انتقال، رضایت والد سالمند جهت انتقال، ترس از عدم پذیرش و رسیدگی به والد سالمند و دشواری و تعارض در انتقال والد سالمند بهعنوان تسهیلکنندهها و بازدارندهها شناسایی شدند. اطمینان از حفظ و بهبود سلامت والد، تأیید انتقال از جانب دیگران، التزام به حفظ روابط مستمر با سالمند و باخودگویی مثبت مراقب راهبردهای استفادهشده مشارکتکنندگان بودند. رضایت سالمند و مراقبان از انتقال، بهبود وضعیت سالمند پس از انتقال و استمرار تعارضات درونی مراقب به سبب انتقال پیامدهای پدیده حاضر تعریف میشوند.
نتیجه گیری این مسیر چالشبرانگیز و تصمیم مصلحتآمیز در جهت آرامش و ثبات برای فرزندان، مسیری بسیار دشوار است و پیامدهای مثبت و منفی مختلفی را به دنبال دارد. یافتههای این پژوهش میتواند برای مشاوران، روانشناسان و درمانگران حیطه سالمندی، از یک جهت موجب منطقیتر شدن تصمیم به انتقال والد و تسهیل مراقبت خود فرزندان از والد و از جهتی دیگر، تسهیل فرایند انتقال و در نهایت، باعث سازگاری با انتقال والد به سرای سالمندان و رسیدن خانواده به آرامش و ثبات شود.
نوع مطالعه: پژوهشي |
موضوع مقاله:
سالمند شناسی
دریافت: 1403/5/15 | پذیرش: 1403/10/8 | انتشار: 1404/12/10
دریافت: 1403/5/15 | پذیرش: 1403/10/8 | انتشار: 1404/12/10
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |