جستجو در مقالات منتشر شده


۱۶ نتیجه برای روایی

قربان تقی زاده، علیرضا شمس الدینی، حسین کریمی، ثریا رحیم زاده رهبر،
دوره ۳، شماره ۳ - ( ۷-۱۳۸۷ )
چکیده

اهداف: بیماری پارکینسون یک بیماری پیشرونده می باشد که تلاش در جهت حفظ استقلال در انجام فعالیت های روزمره زندگی و مهارتهای مراقبت از خود تا حد امکان، برای این بیماران بعنوان مهمترین مساله در نظر گرفته می شود. آزمون مهارتهای مراقبت از خود (PASS)  از سه بخش فعالیتهای روزمره زندگی (A.D.L.)، کاربرد ابزار در فعالیتهای روزمره زندگی I.A.D.L)) و تحرک عملکردی در زندگی روزمره (Mobility)  تشکیل شده است. روایی و پایایی این آزمون تنها در طیف بسیار محدودی از ناتوانایی ها مورد مطالعه قرار گرفته است و بر روی بیماران پارکینسون اصلا انجام نشده است. هدف از انجام این مطالعه، بررسی روایی و پایایی آزمون مهارتهای مراقبت از خود (PASS)  در بیماران پارکینسون می باشد.

مواد و روش‌ها: آزمون PASS  جهت تعیین روایی در ابتدا ترجمه شد، آزمون به همراه پرسشنامه تدوین شده جهت این کار در اختیار ۵ نفر کارشناس که همگی عضو هیات علمی کاردرمانی بودند قرار گرفت. جهت تعیین پایایی نیز از مراکز توانبخشی ۵ منطقه جغرافیایی شهر تهران به تعداد ۵۰ نمونه در رده های سنی۴۵  تا ۸۵سالگی بصورت موارد در دسترس انتخاب گردید. پس از آن آزمون مورد نظر با استفاده از دستورالعمل PASS  در دو مرحله از نظر استقلال، ایمنی و نتیجه بررسی گردید.

یافته‌ها: توافق میان نظر کارشناسان در خصوص روایی آزمون PASS برای بیماران پارکینسون از نظر استقلال (X۲=۵/۸۳, DF=۴)، ایمنی (X۲=۵/۴۴, DF=۴) و نتیجه (X۲=۲/۴۵, DF=۴) با اطمینان بیش از %۹۵  وجود داشت. همچنین همبستگی آزمون-بازآزمون تست مهارتهای مراقبت از خود (PASS)  برای بیماران پارکینسون از نظر استقلال با ضریب همبستگی r=۰/۹۳، ایمنی با ضریب همبستگی r=۰/۹۱  و نتیجه با ضریب همبستگی r=۰/۹۱، در سطح  (P=۰/۰۱) معنی دار بود که نشان دهنده پایایی بالای این آزمون است.

نتیجه گیری: نتایج پژوهش حاضر نشان می دهد که این آزمون برای بیماران پارکینسون از پایایی و روایی بالایی برخوردار است. این یافته ها از این نظر قابل انتظار بود که در این بیماران آزمون عملکردی چندان تغییراتی نداشته و ماده های آزمون متناسب با اهداف درمانی بودند و آشنایی کافی آزمودنی ها با مهارتهای مربوطه و مرحله بندی در نمره دهی استاندارد آزمون نیز نشان دهنده پایایی و روایی قابل قبول آزمون بودند. بنابراین در کل می توان نتیجه گرفت که این ارزیابی می تواند بعنوان ابزاری مناسب در اختیار متخصصان قرار بگیرد.


داریوش خواجوی،
دوره ۸، شماره ۲ - ( ۴-۱۳۹۲ )
چکیده

 اهداف: هدف این تحقیق، رواسازی و تعیین پایایی نسخه ترجمه‌شده فارسی "کارآمدی اُفتادن-فرم بین‌المللی" بود.

مواد و روش‌ها: جامعه آماری تحقیق، تمامی سالمندان مرد و زن شهر اراک در سال ۹۱-۱۳۹۰ و نمونه آماری، دو گروه سالمندان مرد و زن(بالای ۶۰ سال، میانگین سنّی=۶/۴۱±۶۸/۷۹ سال) ساکن در اراک (۲۰۳ و ۱۲۰ آزمودنی، به ترتیب برای تحلیل عاملی اکتشافی و تأییدی) بود که به روش در دسترس انتخاب شد. معیار تعیین حجم نمونه، به ازای هر سؤال، حداقل ۵ نفر بود. داده‌ها به وسیله نسخه فارسی «مقیاس کارآمدی افتادن-فرم بین‌المللی» جمع‌آوری شد که میزان نگرانی از افتادن را در انجام ۱۶ فعّالیّت زندگی روزانه می‌سنجد. پایایی درونی با آلفای کرونباخ ۰/۹۸ و پایایی آزمون مجدد با ضریب همبستگی پیرسون ۰/۷۰ تأیید شد.

یافته‌ها: مقیاس کیسر-میر-اُلکین، ۰/۹۶۵ و معنی‌دار بود که نشان دهنده کفایت نمونه است. تحلیل عاملی به روش تحلیل مؤلفه اصلی و چرخش واریماکس، به استخراج یک عامل با ارزش ویژه بیش از یک (۱۲/۴۷۴) انجامید که %۷۷/۹۶ واریانس را پیش‌بینی کرد. بار عاملی ۱۶پرسش‌ بین ۰/۶۳۷ تا ۰/۸۵۹ بود. پایایی درونی عالی بود (آلفای کرونباخ ۰/۹۸) و پایایی آزمون مجدد بین ۱ تا ۲ هفته (۳۶نفر و %۵۰ زن) خوب به دست آمد(ضریب همبستگی پیرسون ۰/۷۰). عملیّات آماری با SPSS-۱۶ انجام شد.

نتیجه‌گیری: براساس نتایج، نسخه فارسی «مقیاس کارآمدی افتادن- بین المللی»، دارای روایی و پایایی قابل قبول برای جامعه سالمندان ایرانی می‌باشد و می‌تواند در شرایط پژوهشی و بالینی مورد استفاده قرار گیرد.


معصومه صادقی‌پور رودسری، احمدعلی اکبری کامرانی، مهشید فروغان، فرحناز محمدی، مسعود کریملو،
دوره ۸، شماره ۲ - ( ۴-۱۳۹۲ )
چکیده

هدف: تشخیص زودهنگام اختلالات شناختی برای به‌کارگیری به‌موقع درمان‌های جدید اهمیت ویژه‌ای دارد که این مهم بدون وجود ابزارهای ارزیابی شناختی مناسب ممکن نمی شود. آزمون ترسیم ساعت یک آزمون ساده و ارزان برای ارزیابی شناختی سالمندان است که در مراکز مراقبتی اولیه سالمندان قابل استفاده می باشد. هدف تحقیق حاضر، تعیین پایایی و روایی آزمون شناختی ترسیم ساعت در سالمندان بود.

روش بررسی: برای سالمندان با سواد مراجعه کننده به انجمن آلزایمر ایران (شامل بیماران و سالمندان سالم)، با روش نمونه گیری در دسترس، در مدت ۵ ماه،  دومجری آزمون ترسیم ساعت با روش امتیازبندی شولمان اصلاح شده را انجام دادند. سپس آزمون کوتاه وضعیت شناختی(MMSE) برای آنها انجام شد. برای حدود یک چهارم شرکت کنندگان،  ، هفتۀ بعد نیز آزمون ترسیم ساعت انجام شد. داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار SPSS نسخۀ ۲۰ تحلیل شد. پایایی بین ارزیابان، با محاسبۀ ICC و پایایی آزمون - بازآزمون، با محاسبۀ ضریب توافق کاپا تعیین شد. روایی هم‌زمان آزمون ترسیم ساعت و MMSE با استفاده از ضریب هم‌بستگی اسپیرمن محاسبه شد.

یافته‌ها:  ۷۴ سالمند با میانگین سنی ۷۲ سال و با نسبتِ مساوی مرد و زن در این طرح شرکت کردند. مقدار ICC برای پایایی بین ارزیابان، ۰/۹۶۴ با ۰/۰۰۱>P بود. ضریب توافق کاپا بین امتیازات آزمون ترسیم ساعت در آزمون مجدد، ۰/۵۵۴ بود (۰/۰۰۱>P). ضریب هم‌بستگی اسپیرمن برای امتیاز آزمون ترسیم ساعت و MMSE، ۰/۷۸۲ و در سطح ۰/۰۰۱>P معنی‌دار بود.

نتیجه‌گیری: آزمون ترسیم ساعت در سالمندان باسواد در نمونه تهرانی، از روایی و پایایی مطلوب برخوردار است و می‌توان آن را به‌عنوان یکی از ابزارهای معتبر ارزیابی شناختی سالمندان ایرانی، به‌کار گرفت.


سوسن سالاری، محمد رضا شعیری، محمد علی اصغری مقدم،
دوره ۸، شماره ۳ - ( ۷-۱۳۹۲ )
چکیده

اهداف: هدف از مطالعۀ حاضر، بررسی اعتبار و پایایی مقیاس جهانی ارزیابی دمانس رولاند است که در نمونه‌ای از زنان سالمند بررسی شده است.

مواد و روش‌ها: این مطالعه پیرو طرحی از نوع توصیفی بوده و پس از اخذ رضایت شرکت در تحقیق، روی ۳۱۰ زن سالمند از دو گسترۀ آسایشگاه کهریزک تهران و کانون جهان‌دیدگان تهران انجام شده است. در این پژوهش، نمونه‌ها به‌صورت نمونه در دسترس، انتخاب و برای جمع‌آوری اطلاعات، از چهار پرسش‌نامه استفاده شد که به‌صورت مصاحبه با سالمند تکمیل شده است. اطلاعات ازطریق نرم‌افزار ۱۶spss و با استفاده از روش‌های آماری مربوط، تجزیه‌وتحلیل شد.

یافته‌ها: براساس یافته‌های تحقیق، میانگین سِنی افراد موضوع مطالعه، ۷۶/۸۶ سال بوده است. اعتبار مقیاس آزمون به روش هم‌گرا با پرسش‌نامه‌های کیفیت زندگی و افسردگی سالمندان و روش واگرا با پرسش‌نامه‌های محور افت شناختی سالمندان و معاینۀ مختصر وضعیت شناختی بررسی شد. همچنین، پایایی مقیاس به روش آلفای کرونباخ، ۰/۷۹۲ و روش دونیمه‌کردن، ۰/۷۵۹ و آزمون‌بازآزمون، ۰/۷۶ بوده است. همچنین، تحلیل عاملی بیانگر اشباع این مقیاس از یک عامل بوده است.

نتیجه‌گیری: نتایج مطالعه یادشده، بیانگر این مطلب است که این مقیاس در جمعیت زنان سالمند، اعتبار و پایایی مطلوبی دارد. به‌نظر می‌رسد برنامه‌ریزی برای اجرای این پژوهش، در جمعیت‌های بالینی و مختلط بسیار مؤثر خواهد بود.


مرتضی عبدیانی، مسعود گلپایگانی، داریوش خواجوی،
دوره ۹، شماره ۲ - ( ۴-۱۳۹۳ )
چکیده

اهداف: پژوهش حاضر در قالب پایان نامه کارشناسی ارشد با هدف بررسی روایی و پایایی «شاخص راه رفتن پویا» در مردان سالمند انجام شد. 
مواد و روش‌ها: پژوهش علّی-مقایسه ای حاضر با ۱۸۰ آزمودنی سالمند از بین کلیه سالمندان اراک در دامنه سنی ۶۰ سال و بیشتر انجام شد. آزمودنی ها به صورت تصادفی انتخاب و معیار ورود به مطالعه تأییدیه پزشک عمومی بود. داده ها با استفاده از آزمون های تحلیل عامل اکتشافی، تحلیل مؤلفه های اصلی با چرخش واریماکس، ضریب همبستگی اسپیرمن، آلفای کرونباخ و یومن-ویتنی ارزیابی شدند. 
یافته‌ها: نتایج تحقیق نشان داد که نسخۀ فارسی شاخص را هرفتن پویا در سالمندان از یک عامل تشکیل شده است. ارزش ویژه این عامل برابر با ۶/۰۹۱ بود که ۷۶/۱۳۳درصد واریانس را پیش‌بینی می‌کند. میزان آلفای کرونباخ در آزمون ۰/۹۵۳ محاسبه شد. پایایی بین ارزیاب‌ها نشان می‌دهد که همبستگی بین نمره‌های دو بار جمع آوری شده توسط دو آزمونگر، بالا و معنی‌دار بود. همچنین همبستگی آزمون مجدد، بالا و معنی‌داری بود. 
نتیجه‌گیری: نتایج تحقیق نشان داد نسخه فارسی شاخص راه رفتن پویا در مردان سالمند نیز در حد قابل قبولی هماهنگ با نسخه انگلیسی آن بوده و می‌توان از آن در محیط‌های بالینی، درمانی و پژوهشی، برای شناسایی سالمندان در خطر زمین‌خوردن استفاده کرد.

یاسمین سلطان محمدی، افسون حسنی مهربان، قربان تقی زاده، ملاحت اکبرفهیمی، فخری اللهیاری،
دوره ۹، شماره ۲ - ( ۴-۱۳۹۳ )
چکیده

اهداف: مقیاس فعالیت‌های کارساز روزمره زندگی لوتون یکی از رایج‌ترین ابزارهای ارزیابی فعالیت‌های کارساز زندگی در افراد مبتلا به دمانس محسوب می‌شود، اما تاکنون روایی و پایایی آن در جامعه ایرانی صورت نگرفته است. هدف این مطالعه، بررسی روایی و پایایی نسخه فارسی شده مقیاس فعالیت های کارساز روزمره زندگی لوتون در بیماران مبتلا به دمانس بود. 
مواد و روش‌ها: به منظور ترجمه پرسش‌نامه، از الگوی رویکرد ارزیابی بین المللی کیفیت زندگی (IQOLA) استفاده گردید. پس از انجام ترجمه رو به جلو و برگردان به منظور تعیین روایی، نسخه ترجمه شده لوتون که شامل هشت مورد از جمله توانایی استفاده از تلفن، خرید، آماده کردن غذا، خانه‌داری، شستن لباس‌ها، نوع حمل ونقل، مصرف داروها و انجام امور مالی است، در اختیار پنج نفر کارشناس خبره در این حوزه قرار گرفت. برای بررسی پایایی آزمون نیز از شیوه آزمون-آزمون مجدد پس از یک هفته و پایایی بین آزمونگران استفاده شد. همسانی درونی آیتم‌ها نیز با ضریب آلفای کرونباخ مورد بررسی قرار گرفت. نتایج براساس اطلاعات حاصل از شصت فرد سالمند مبتلا به دمانس مراجعه‌کننده به انجمن آلزایمر ایران گزارش گردیده است.
یافته‌ها: توافق نظر کارشناسان در مورد روایی محتوایی بدین صورت بود که مناسب بودن پنج سؤال را خوب و بالاتر ارزیابی کردند، مناسب بودن یک سؤال را خیلی خوب و دو سؤال را از متوسط به بالا ارزیابی کردند. در تمامی موارد، در توزیع ارزیابی داوران از سؤالات تفاوت آماری معناداری مشاهده نشد (۰۵/P>۰). همبستگی کل آزمون در اجرای مرتبه اول و دوم (۹۹۳/r=۰ و SEM=۰/۲۳۸) و (۰/۹۹۶- ۹۸۸/CI:۰) و همبستگی کل بین آزمونگر اول و دوم بسیاربالا بود (۰۰۱/r=۰/۹۶۱ ،P<۰) که حاکی از پایایی خوب آزمون است. همبستگی سؤالات با نمره کل آزمون متوسط .(۰,۶۰۶>r>۰.۴۲۷)
نتیجه‌گیری: نتایج نشان می‌دهد که نسخه فارسی مقیاس لوتون از روایی مطلوبی برخوردار است. همچنین میزان ضریب همبستگی آزمون در اجراهای متوالی و اجرا توسط آزمونگران متفاوت بالا بود که خود حاکی از اعتبار بالای آزمون است. این پرسش‌نامه به عنوان یک ابزار مناسب در ارزیابی فعالیت‌های کارساز روزمره زندگی در بیماران مبتلا به دمانس است و می‌توان آن را در اختیار پژوهشگران، متخصصان بالینی و مراکز درمانی قرار داد تا در کنار دیگر آزمون‌ها، ارزیابی دقیق تر و جامع‌تری از این بیماران به عمل آید.

رباب صحاف، احمد دلبری، رضا فدایی وطن، مهدی رصافیانی، ملیحه صبور، غلامرضا انصاری، امیر شمس،
دوره ۹، شماره ۳ - ( ۷-۱۳۹۳ )
چکیده

اهداف: تهیه نسخه فارسی و تعیین روایی و پایایی پرسشنامه سطح فعالیت فیزیکی (CHAMPS) در سالمندان تهرانی اهداف این مطالعه بودند.

مواد و روش‌ها: این مطالعه به صورت توصیفی – تحلیلی مقطعی انجام گردید، ۲۰۰ سالمند تهرانی وارد مطالعه شدند و پرسشنامه های سطح فعالیت فیزیکی چامپس، SF-۳۶ و سطح ارتقاء دهنده سلامت والکر، توسط آنها تکمیل گردید و همچنین شاخص توده جسمانی و آزمون شش دقیقه راه رفتن در آنها ارزیابی شد. فرآیند ترجمه و معادل سازی بر اساس پروتکل پروژه بین المللی ابزار کیفیت زندگی (IQOLA) انجام شد. پایایی در دفعات آزمون پس از ۲ هفته توسط ۳۰ نفر سالمند و همچنین توسط ضریب آلفای کرونباخ محاسبه شد.

یافته‌ها: بیش از ۸۵درصد آیتم ها کیفیت ترجمه مطلوبی داشتند. مطلوبیت ترجمه تمام آیتم ها با استفاده از پیشنهادات مترجمین به دست آمد. روایی ظاهری مناسب نسخه فارسی پرسشنامه سطح فعالیت فیزیکی چامپس حاصل شد. بیش از ۹۶درصد سؤالات همبستگی بالایی را با خرده مقیاس مربوطه نشان دادند. ضریب همبستگی درون رده ای (ICC) برای نمره خرده مقیاس ها و نمره کل بیش از ۰/۴۹ به دست آمد. همچنین در مورد هم خوانی درونی ضریب آلفای کرونباخ پرسشنامه ۰/۷۶ و ضریب همبستگی آزمون- آزمون مجدد در دامنه ۰/۶۴-۰/۷۸ درصد بدست آمد. ضریب روایی محتوی (CVI) برابر با ۰/۸۳ بود. برای روایی همگرا، ضریب همبستگی بین نمرات پرسش‌نامه چامپس با آزمون شش دقیقه راه رفتن و شاخص توده جسمانی به ترتیب ۰/۲۵ و ۰/۱۹ به‌دست آمد. برای روایی همزمان، ضریب همبستگی بین نمرات پرسش‌نامه چامپس با کیفیت زندگی و سطح ارتقادهنده سلامت به ترتیب ۰/۳۳ و ۰/۴۲ به‌دست آمد.

نتیجه‌گیری: فرآیند ترجمه و معادل سازی پرسش‌نامه سطح فعالیت فیزیکی چامپس از کیفیت مطلوب و قابل قبولی برخوردار است. همچنین نسخه فارسی این پرسش‌نامه از روایی ظاهری، محتوی، همگرا و همزمان، و پایایی در دفعات آزمون (نسبی و مطلق) و هم‌خوانی درونی در حد قابل قبولی در جامعه مورد نظر برخوردار است. بنابراین نسخه فارسی این پرسش‌نامه را می توان در تحقیقات به عنوان ابزار بررسی سطح فعالیت فیزیکی در سالمندان به کار برد.


محمدعلی اصلانخانی، علیرضا فارسی، زهرا فتحی‌رضایی، سیدحجت زمانی‌ثانی، محمدتقی اقدسی،
دوره ۱۰، شماره ۱ - ( ۱-۱۳۹۴ )
چکیده

اهداف هدف پژوهش حاضر بررسی روایی و پایایی آزمون‌های برخاستن و راه‌رفتن زمان‌دار و دسترسی عملکردی قدامی برای ارزیابی خطر زمین‌خوردن در سالمندان بود. 
مواد و روش ها بدین منظور ۲۰۰ آزمودنی سالمند با دامنه سنی ۶۰ سال به بالا، در دو گروه با و بدون سابقه زمین‌خوردن (هر کدام ۱۰۰ آزمودنی)، انتخاب شدند. همه آزمودنی‌ها آیتم‌های موجود در آزمون‌های برخاستن و راه‌رفتن زمان‌دار را انجام دادند و اطلاعات آن‌ها توسط محقق جمع‌آوری شد. داده‌ها با استفاده از ضریب همبستگی پیرسون، تحلیل واریانس یکراهه، ‌ضریب آلفای کرونباخ و آزمون تی مستقل ارزیابی شدند. 
یافته ها آزمون برخاستن و راه‌رفتن زمان‌دار از اعتبار سازه (تفاوت گروهی، روایی بالینی و رشدی)، آلفای کرونباخ (۸۱/۰) و ثبات زمانی (۹۸/۰) قابل قبولی برخوردار بود. آزمون دسترسی عملکردی نیز از اعتبار سازه (تفاوت گروهی، روایی بالینی و رشدی)، ثبات زمانی (۹۷/۰) قابل قبول برخوردار بود. همچنین نتایج تحقیق نشان داد که بین آزمون‌های برخاستن و راه‌رفتن زمان‌دار، دسترسی عملکردی و آزمون برگ همبستگی معنی‌داری وجود دارد. 
نتیجه گیری نتایج تحقیق بیانگر روایی و پایایی قابل‌قبول دو آزمون برخاستن و راه‌رفتن زمان‌دار و دسترسی عملکردی در سالمندان بود. لذا از این دو آزمون می‌توان به منظور شناسایی خطر زمین‌خوردن در سالمندان استفاده کرد.


رضا نیلی پور، عباس پورشهباز، زهرا سادات قریشی، عاطفه یوسفی،
دوره ۱۰، شماره ۴ - ( ۱۰-۱۳۹۴ )
چکیده

اهداف: تاکنون «آزمون زبان‌پریشی فارسی» به‌عنوان نخستین و پرکاربردترین آزمون مدوّن برای سنجش و درمان اختلال‌های زبانی بیماران زبان‌پریش بزرگسال و تحقیقات زبان‌پریشی مورد استفاده قرار گرفته است. نسخه اولیه این آزمون براساس معیارهای انطباق زبانی و فرهنگی برای گویندگان سالم فارسی‌زبان معیاریابی و تدوین شد و همین نسخه افزون بر بیست سال است که در کلینیک‌های گفتاردرمانی مورد استفاده قرارگرفته است. هدف از مطالعه حاضر، بررسی روایی و اعتبار این آزمون براساس نتایج به‌دست‌آمده از بیماران زبان‌پریش فارسی‌زبان است.
مواد و روشها: در مطالعه حاضر، ۵۷ بیمار بزرگسال فارسی‌زبان مبتلا به زبان‌پریشی (روان و ناروان) متعاقب ضایعه مغزی نیمکره چپ با دامنه سنی ۱۹-۸۳ سال به‌شیوه هدفمند در فاصله بین سال‌های ۹۰-۱۳۸۵ از کلینیک‌های دانشگاهی و مراکز درمانی شهر تهران، مشهد، کرج، یزد، اصفهان و شیراز انتخاب شدند. برای بررسی روایی ملاکی آزمون، نیم‌رخ زبانی به‌دست‌آمده از نتایج این آزمون با تشخیص گفتاردرمانگر به‌منظور تعیین نوع زبان‌پریشی مقایسه و اعتبار آزمون از طریق محاسبه آلفای کرونباخ محاسبه شد. در ضمن برای بررسی روایی سازه آزمون، همبستگی بین مهارت‌های آزمون و خرده‌آزمون‌های تشکیل‌دهنده هر مهارت محاسبه شد.
یافتهها: براساس نتایج این پژوهش، اعتبار کل آزمون ۰/۹۳ به‌دست آمد. از نظر ساختاری بین مهارت‌های آزمون، همبستگی معناداری وجود داشت (۰/۰۵>P و ۰/۷۶-۰/۰۳=R). همچنین خرده‌آزمون‌های هر مهارت از همبستگی متوسط تا بالایی برخوردار بودند(۰/۰۱>P و ۰/۸۳-۰/۶۳=R). از طرفی نتایج عملکرد انواع زبان‌پریشی در هر یک از مهارت‌های زبانی، نشان‌دهنده انطباق نیم‌رخ‌های به‌دست‌آمده با تشخیص گفتاردرمانگران بود.

نتیجهگیری: با توجه به روایی و اعتبار بالای این آزمون، می‌توان از آن به‌عنوان یک ابزار بالینی معیار در تشخیص افتراقی انواع زبان‌پریشی و بررسی شدت آسیب‌پذیری مهارت‌های زبانی در مطالعات زبان‌شناسی بالینی در بیماران بزرگسال فارسی‌زبان دارای ضایعه مغزی استفاده کرد.


آذر ثابت، اکرم آزاد، قربان تقی زاده،
دوره ۱۰، شماره ۴ - ( ۱۰-۱۳۹۴ )
چکیده

اهداف: هدف این مطالعه بررسی روایی سازه، پایایی آزمون-بازآزمون و همخوانی درونی نسخه فارسی‌شده «مقیاس تعادل پیشرفته فولرتون»، برای ارتقای کیفیت ارزیابی تعادل در گروه سالمندان مقیم جامعه در ایران است.
مواد و روش‌ها: مقیاس تعادل پیشرفته فولرتون به روش پیش‌رو-پس‌رو به زبان فارسی ترجمه شد. سپس با نمونه‌گیری به روش غیراحتمالی ساده بر مبنای معیارهای ورود به مطالعه، ۸۸ سالمند با عملکرد بالا (با میانگین سنی ۶۷/۱۵، انحراف معیار ۵/۷۹ و دامنه ۲۶) به مطالعه وارد شدند. آزمون فارسی شده «تعادل پیشرفته فولرتون» دو بار با فاصله زمانی ۴-۲ روز توسط یک آزمونگر (کاردرمان) روی هر فرد اجرا شد. همچنین از آزمون‌های تعادلی بِرگ، زمان خیزش و رفت و آزمون رسیدن عملکردی برای بررسی روایی سازه استفاده گردید.
یافته‌ها: میزان توافق آزمون-بازآزمون برای ‌موارد آزمون تعادلی فولرتون خوب تا بسیارخوب (Kappa=۰/۶۳-۱) محاسبه شد. ضریب تکرارپذیری نسبی بسیار مطلوب (۰/۸۹=CCI)، شاخص تکرارپذیری مطلق مطلوب (۰/۱۷=SEM) و کمترین تغییرات مشهود ۰/۴۶ به‌دست آمد. در روایی سازه همبستگی مطلوبی بین آزمون فولرتون با آزمون بِرگ (۰/۶۵=P)، با آزمون رسیدن عملکردی (۰/۶۲=г) و زمان خیزش و رفت (۰/۷۷-=г) به‌دست آمد. در هر دو مرحله اول و دوم ارزیابی، میزان همخوانی درونی قابل قبول (۰/۸۴-۰/۸۳=α) بود.
نتیجه‌گیری: نسخه فارسی آزمون تعادل پیشرفته فولرتون، یک ابزار روان‌سنجی بسیار مطلوب برای ارزیابی ابعاد چندگانه تعادل در سالمندان ایرانی مقیم جامعه است.


رضا افتخاریان، علیرضا کلدی، شیما سام، رباب صحاف، رضا فدایی وطن،
دوره ۱۱، شماره ۱ - ( ۱-۱۳۹۵ )
چکیده

اهداف: برقراری روابط اجتماعی و ایجاد و تقویت شبکه اجتماعی در سالمندان ممکن است منجر به ایجاد سرمایه اجتماعی شود. هدف پژوهش حاضر تهیه نسخه فارسی پرسش‌نامه سرمایه اجتماعی اونیکس و بولن و ارزیابی میزان روایی و پایایی نسخه فارسی این پرسشنامه در سالمندان بود.
مواد و روش‌ها: این مطالعه مقطعی روی ۱۹۲سالمند بالای ۶۰ سال انجام شده است. برای فرایند ترجمه و معادل‌سازی ابزار سرمایه اجتماعی، پروتکل پروژه بین‌المللی ابزار کیفیت زندگی به‌کاررفت. تأیید ویژگی‌های روان‌سنجی ابزار توسط پرسش‌نامه‌های افسردگی سالمندان (۵ سؤالی)، سلامت اجتماعی و سلامت عمومی انجام شد و داده‌ها مورد تجزیه‌وتحلیل آماری قرار گرفت.
یافته‌ها: در زمینه کیفیت ترجمه (وضوح ترجمه، زبان مشترک، یکسانی مفهومی و کیفیت کلی ترجمه) نتایج نشان داد که از دیدگاه مترجمان ۳ و ۴ بیشتر گزینه‌ها دارای وضوح ترجمه (۸۶/۶درصد)، کاربرد زبان مشترک (۷۶/۳درصد)، یکسانی مفهوم (۷۶/۳درصد) و کیفیت کلی ترجمه (۷۸/۹درصد) در حد مطلوب بوده است. همچنین از دید متخصصان در حوزه مناسب‌بودن ترجمه، پرسش‌نامه نسخه فارسی مطلوب در بقیه حوزه‌ها مطلوب و قابل‌قبول بوده و در هیچ‌یک از حوزه‌ها غیر‌قابل‌قبول نبوده است. ضریب همبستگی درون‌رده‌ای برای نمره خرده‌مقیاس‌ها بیش از ۰/۷۰ به‌دست آمد. هم‌خوانی درونی (ضریب آلفای کرونباخ) برای پرسشنامه ۰/۹۶ بوده است. در تحلیل عاملی که در این مطالعه روی سالمندان ایرانی انجام شد، ۷ عامل به شکل منسجم شناسایی شدند که تفاوت‌های مشخصی با ساختاربندی اونیکس داشتند، به‌طوری‌که سؤالات مربوط به روابط همسایگی با گزینه‌های مشارکت اجتماعی در یک عامل قرار گرفت و گزینه‌های مربوط به کارآیی اجتماعی نیز بخشی در عامل مشارکت اجتماعی و برخی در عامل احساس اعتماد جای گرفت. این ۷ عامل، درمجموع ۴۸/۷۱درصد واریانس نمره‌ها  را تبیین می‌کرد  (۰/۸۳۵=KMO). توزیع واریانس نمره‌ها برای هریک از ۷ عامل به‌ترتیب عبارت بود از: مشارکت اجتماعی ۵۸/۱۱درصد، حس اعتماد ۴۸/۸درصد، ارزشمندبودن زندگی ۴۴/۸درصد، روابط کاری ۸۳/۶درصد، پذیرش تفاوت‌ها ۷۹/۶درصد، روابط خانوادگی ۵۸/۶درصد و انسجام محلی ۸۳/۶درصد. برای تعیین روایی هم‌زمان مقیاس آزمون افسردگی، سلامت اجتماعی و سلامت عمومی سالمندان بررسی شد که یافته‌ها نشان داد ارتباط منفی معناداری بین میزان افسردگی و سرمایه اجتماعی کل وجود دارد (۰/۰۰۱=P). همچنین ارتباط مثبت معناداری بین سطح سلامت اجتماعی و وضعیت سلامت عمومی با سرمایه اجتماعی کل (هر دو ۰/۰۰۱=P) مشاهده شد.
نتیجه‌گیری: همان‌گونه که یافته‌ها نشان می‌دهد در مطالعه حاضر، فرایند معادل‌سازی پرسش‌نامه از کیفیت مطلوبی برخوردار است. نسخه فارسی این پرسش‌نامه در جامعه از روایی ظاهری (از نظر وضوح و سادگی و قابل‌فهم‌بودن هریک از سؤالات، پاسخ‌ها و توضیحات نسخه فارسی پرسش‌نامه سرمایه اجتماعی و مناسب‌بودن ترجمه پرسش‌نامه، مناسب‌بودن پرسش‌نامه برای جامعه ایران، قابل‌فهم‌بودن پرسش‌نامه و مناسب‌بودن پرسش‌نامه برای نیازسنجی)، روایی افتراقی (همخوانی درونی نسخه فارسی پرسش‌نامه)، پایایی در دفعات آزمون (نسبی و مطلق) و همخوانی درونی، در حد قابل‌قبولی است. ازاین‌رو، این ابزار برای ارزیابی سرمایه اجتماعی سالمندان مناسب به‌نظر می‌رسد.


پدرام پورمحمودیان، علی اصغر نورسته، حسن دانشمندی، زهرا عطرکار روشن،
دوره ۱۳، شماره ۲ - ( ۴-۱۳۹۷ )
چکیده

اهداف اختلال تعادل یکی از اصلی‌ترین مشکلات سالمندان است که می‌تواند عملکرد روزانه را تحت تأثیر قرار دهد. درمان اختلالات تعادل هدف اصلی متخصصان این زمینه است. بنابراین، هدف این تحقیق مشخص کردن معتبرترین آزمون‌های عملکردی ارزیابی تعادل سالمندان برای امور بالینی است.
مواد و روش ها جست‌وجوی الکترونیکی منابع اطلاعاتی PubMed، EMBASE، CINAHL، Magiran، IranMedex و IranDoc با استفاده از ترکیب کلیدواژه های «اندازه‌گیری، ارزیابی، اندازه‌گیری نتایج یا آزمون اندازه‌گیری»؛ «تعادل، موازنه، کنترل پاسچر، نشستن یا ایستادن»؛ «سالمند یا بازنشسته» و «سقوط، خطر سقوط، پیش‌بینی سقوط یا اختلالات تعادل»، و جست‌وجوی دستی و استفاده از منابع مقالات انجام شد. ضوابط ورود شامل هدف بیان‌شده ارزیابی تعادل، ارزیابی حداقل یک ویژگی روایی و پایایی، داشتن برنامه و ضوابط ساخت آزمون استاندارد بود که به انگلیسی یا فارسی منتظر شده بودند.
یافته ها برای این پژوهش ۴۱ آزمون تعادلی انتخاب شد. از بین آن‌ها آزمون‌های مقیاس تعادل برگ، زمان بلند شدن و رفتن، مقیاس تعادل پیشرفته فولرتون، آزمون غربالگری تعادل، آزمون رسیدن عملکردی، آزمون بالینی تعامل حسی در تعادل، ارزیابی اجرای جهت‌دار تحرک و ارزیابی راه رفتن عملکردی انتخاب شدند که ویژگی‌های مورد نظر این تحقیق را داشتند. 
نتیجه گیری آزمون‌های انتخاب‌شده در این تحقیق مناسب‌ترین موارد برای استفاده در امور بالینی و پیشگیری از سقوط هستند.

فاطمه شعاعی، امیر شمس، رباب صحاف، پروانه شمسی پور دهکردی، مجمد شوریده یزدی،
دوره ۱۵، شماره ۲ - ( ۴-۱۳۹۹ )
چکیده

اهداف: مطالعه حاضر با هدف بررسی ویژگی‌های روان‌سنجی (پایایی و روایی) نسخه فارسی آیتم‌های قدرت و استقامت قلبی‌عروقی آزمون ارزیابی عملکردی در سالمندان ایرانی انجام شد. 
مواد و روش ها: روش تحقیق حاضر از نوع توصیفی پیمایشی و در زمره تحقیقات استانداردسازی ابزار است. نمونه آماری تحقیق حاضر شامل ۲۰۰ سالمند (۱۰۰ مرد و ۱۰۰ زن) با میانگین سنی ۵/۲۱±۶۸/۰۵ سال بود که به روش نمونه‌گیری خوشه‌ای تصادفی از شهر تهران انتخاب شدند. ابزار مورد استفاده شامل آیتم‌های قدرت و استقامت قلبی‌عروقی آزمون ارزیابی عملکردی برای افراد بالای ۶۰ سال (FFAA) بود. برای ارزیابی روایی از روش‌های محتوا، سازه و هم‌زمان استفاده شد. در بخش روایی هم‌زمان برای ارزیابی قدرت عضلات دست از دستگاه قدرت‌سنج دستی و برای سنجش استقامت قلبی‌عروقی از دستگاه تردمیل استفاده شد. برای ارزیابی پایایی آزمون نیز از روش‌های ثبات زمانی و همسانی درونی استفاده شد.
یافته ها: یافته‌ها نشان داد روایی محتوای آیتم‌های قدرت و استقامت قلبی‌عروقی آزمون FFAA در حد بالایی (۹۰ تا ۹۵ درصد) مورد تأیید است. نتایج مربوط به روایی سازه نشان داد ضریب همبستگی پیرسون بین سن سالمندان، با هریک آیتم‌های قدرت و استقامت قلبی‌عروقی ارتباط (۰/۷۱ تا ۰/۷۵) معنی‌داری دارد. همبستگی به‌دست‌آمده در این زمینه نشان‌دهنده روایی سازه این آزمون است. نتایج آزمون ضریب همبستگی پیرسون نشان داد همبستگی میان آیتم‌های قدرت و استقامت قلبی‌عروقی و آزمون آزمایشگاهی مربوط به هریک در سطح بالایی قرار دارد (۰/۹۰ تا ۰/۹۶)؛ به طوری که این ضرایب همبستگی در سطح P<۰/۰۵ معنی‌دار بود؛ بنابراین همبستگی به‌دست‌آمده نشان‌دهنده روایی هم‌زمان این آزمون برای نمونه‌های مورد ارزیابی است. نتایج نشان داد مقادیر ضرایب همبستگی درون‌طبقه‌ای حاصل از آزمون و آزمون مجدد با فاصله یک هفته، قابل قبول بودن ثبات زمانی آیتم‌های مورد ارزیابی (۰/۸۱ تا ۰/۸۵) را تأیید می‌کند. همچنین نتایج ضریب آلفای کرونباخ نشان داد همسانی درونی هریک از آیتم‌های مورد‌بررسی در حد مطلوب و قابل قبول قرار دارند (α>۰/۷۵).
نتیجه گیری: نتایج نشانگر این نکته است که آیتم‌های قدرت و استقامت قلبی‌عروقی در نمونه مورد مطالعه دارای روایی و پایایی مورد قبولی است و می‌توان از آیتم‌های نسخه فارسی آزمون آمادگی عملکردی در افراد بالای ۶۰ سال (FFAA) در سالمندان استفاده کرد.

مراد اسماعیل زالی، محمد عرب، عباس رحیمی فروشانی، فرشته فرزیانپور،
دوره ۱۵، شماره ۲ - ( ۴-۱۳۹۹ )
چکیده

اهداف: ارزیابی وضعیت سبک زندگی سالمندان به دلیل وجود عوامل متعدد مؤثر بر سبک زندگی یک موضوع چالش‌برانگیز است. پژوهش حاضر با هدف طراحی و اعتبارسنجی پرسش‌نامه سبک زندگی سالم در بین سالمندان ایرانی گیرنده خدمات درمانی در منزل طراحی شد.
مواد و روش ها: مطالعه حاضر از نوع ترکیبی و متوالی اکتشافی، با هدف ساخت ابزار سنجش سبک زندگی در بین سالمندان شهر تهران در سال ۱۳۹۶، در چهار گام شامل ۱. بررسی متون و مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته (سالمندان و متخصصین)؛ ۲. استخراج حیطه‌ها و گویه‌های مرتبط با سبک زندگی؛ ۳. انجام روایی؛ ۴. ارزشیابی نهایی بر روی جامعه هدف (پایایی) انجام شد. به منظور انجام روایی از شاخص روایی محتوایی (CVI) و نسبت روایی محتوایی (CVR) توسط پانل متخصصین (۲۰ نفر در هشت رشته تخصصی متفاوت و مرتبط با مسائل بهداشتی و درمانی حوزه سالمندی) و به منظور سنجش پایایی از ضریب آلفای کرونباخ (۴۰=n) استفاده شد. تجزیه و تحلیل‌های آماری با استفاده از نرم‌افزار SPSS نسخه ۲۱ انجام شد.
یافته ها: حد مورد توافق برای نسبت روایی محتوا (CVR) با توجه به تعداد متخصصین (n=۰/۴۲) انتخاب شد. بر این اساس از ۱۳۰ سؤال استخراج‌شده، فقط امتیاز نسبت روایی محتوا (CVR)، برای ۶۹ سؤال بالاتر از حد توافق به دست آمد (۰/۴۲ نتیجه گیری: پرسش‌نامه سبک زندگی سالم سالمندان (EHLSQ) به منظور ارزشیابی سبک زندگی سالمندان، پایایی و روایی مناسب دارد و می‌تواند جهت ارزیابی وضعیت سبک زندگی سالمندان مقیم جامعه در مطالعات مختلف مورد استفاده قرار گیرد.

هاشم شمشادی، امیر شمس، رباب صحاف، پروانه شمسی پور دهکردی، حسین زارعیان، علیرضا مسلم،
دوره ۱۵، شماره ۳ - ( ۷-۱۳۹۹ )
چکیده

اهداف: پژوهش حاضر با هدف بررسی روان‌سنجی نسخه فارسی پرسش‌نامه چندبعدی نگرش فرد در مورد بدن خود (MBSRQ) در سالمندان ایرانی انجام شد.
مواد و روش ها: پژوهش حاضر از نوع تحقیقات غیرتجربی است که اطلاعات لازم و مورد نیاز آن به صورت مقطعی جمع‌آوری شد. جامعه آماری مطالعه را تمامی سالمندان بالای شصت سال شهر تهران تشکیل دادند. نمونه آماری تحقیق نیز شامل ۱۰۳۵ نفر بود که پرسش‌نامه چندبعدی نگرش فرد در مورد بدن خود (MBSRQ) را تکمیل کردند. این پرسش‌نامه شامل ۶۹ سؤال و ۹ مؤلفه است. جهت بررسی روایی سازه از تحلیل عاملی تأییدی مبتنی بر مدل معادلات ساختاری، برای بررسی روایی هم‌زمان از پرسش‌نامه نگرش‌های فرهنگی ـ اجتماعی نسبت به ظاهر (SATAQ-۳)، برای تعیین همسانی درونی از ضریب آلفای کرونباخ و برای پایایی زمانی (با فاصله دو هفته) از ضریب همبستگی درون‌طبقه‌ای استفاده شد. 
یافته ها: بر اساس نتایج، روایی ظاهری، محتوا و هم‌زمان پرسش‌نامه MBSRQ مورد تأیید قرار گرفتند (۰/۰۵>P). نتایج نشان‌دهنده برازش مطلوب نسخه فارسی پرسش‌نامه در سالمندان (با شاخص‌های ۰/۹۰۳=AGFI=۰/۸۸۶ ، TLI=۰/۹۷۸ ، GFI و ۰/۰۷۵=PNFI و ۰/۰۴۲=RMSEA) بود. همچنین همسانی درونی و ثبات زمانی از مقادیر قابل قبولی برخوردار بودند (۰/۰۵>P).
نتیجه گیری: نسخه فارسی پرسش‌نامه چندبعدی نگرش فرد در مورد بدن خود دارای روایی و پایایی قابل قبولی در سالمندان ایرانی است و سالمندان، پزشکان، متخصصان سالمندشناسی و پژوهشگران می‌توانند از این پرسش‌نامه در مطالعات و ارزیابی‌های خود استفاده کنند.

نسترن طلاوری، ژاله زندیه، مرجان حقی، مجتبی آزادبخت، سرور سروری،
دوره ۲۰، شماره ۱ - ( ۱-۱۴۰۴ )
چکیده

اهداف: موثرترین و عملی ترین راهبرد برای حفظ سلامت افراد سالمند دربرابر  بیماری های عفونی پیشگیری از طریق واکسیناسیون است. با وجود تولید واکسن­های متعدد در سراسر جهان و اثرات مفید واکسیناسیون، موفقیت واکسیناسیون متکی به پذیرش عمومی آن است. در سالهای اخیر تبلیغات زیادی از سوی گروه های مختلف در کشور ایران بر علیه واکسیناسیون صورت گرفته که خصوصا جامعه سالمندان را مورد هدف قرار داده است، "ابزار نگرش به واکسیناسیون (VAX)"  یک ابزار کوتاه ۱۲ سوالی است که نگرش به واکسیناسیون را  می سنجد؛ پژوهش حاضر با هدف ترجمه و تعیین روایی و پایایی نسخه فارسی"ابزار نگرش به واکسیناسیون (VAX)"در سالمندان ایرانی طراحی شد.
مواد و روش ها: مطالعه حاضر یک مطالعه مقطعی جهت اعتبارسنجی و روان سنجی بوده که روی ۲۴۰نفر از سالمندان فارسی زبان مراجعه کننده به مراکز بهداشتی درمانی شهرستان آبادان و ایستگاه های سلامت برپا شده در سال ۱۴۰۲ با نمونه گیری در دسترس  اجرا شد. داده ها با استفاده از ضریب آلفای کرونباخ، تحلیل عاملی تاییدی، شاخص روایی صوری و شاخص روایی محتوا و با استفاده از نرم افزار   SPSS_۲۲ و AMOS_۲۲ تجزیه و تحلیل شد.
یافته ها: میانگین سنی سالمندان ۶۷سال بود که ۶۱/۳% از آن ها مرد بودند و انحراف معیار سن در زنان و مردان به ترتیب ۸/۰۶ و ۶/۳۸ گزارش گردید. روایی صوری و محتوایی پرسشنامه مورد تایید قرارگرفت و روایی همگرا بین پرسشنامه VAX و Co-VASA با ضریب همبستگی اسپیرمن ۰/۷۸- گزارش گردید. با تحلیل عاملی تاییدی مشخص شد که چهار عامل پیشنهاد شده توسط سازنده ابزار مورد تایید است و الگوی حاصل از این عوامل از برازش مطلوب برخوردار است؛ پایایی پرسشنامه نیز از طریق آلفای کرونباخ، همسانی درونی و پایایی میان ارزیابان به ترتیب ۰/۸۹ و ۰/۹ و ۰/۷۱ محاسبه و گزارش شد.
نتیجه گیری: فرم نهایی نسخه فارسی ابزار VAX دارای ۱۲گویه بوده که روایی صوری و محتوایی آن مورد تایید است. ضریب پایایی درونی و ثبات این تست در حد قابل قبول و عالی است. بنابراین نسخه فارسی پرسشنامه VAX می تواند به عنوان ابزاری روا و پایا، جهت تعیین نگرش سالمندان به واکسیناسیون مورد استفاده قرار گیرد.


صفحه ۱ از ۱     

کلیه حقوق این وب سایت متعلق به نشريه سالمند: مجله سالمندي ايران می باشد.

طراحی و برنامه نویسی : یکتاوب افزار شرق

© 2025 CC BY-NC 4.0 | Iranian Journal of Ageing

Designed & Developed by : Yektaweb