fa تبیین چالش‌های سالمندان در دریافت خدمات از مراکز بهداشتی تحت پوشش دانشکده علوم‌پزشکی مراغه: مطالعه کیفی سالمند شناسی gerontology پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><strong>اهداف </strong>سالمندان به‌دلیل تغییرات فیزیولوژیکی، بیماری‌های مزمن و وابستگی بیشتر به مراقبت‌های بهداشتی، به خدماتی جامع، دردسترس و باکیفیت نیاز دارند. وجود چالش‌های متعدد، ارائه خدمات مطلوب به این گروه را با محدودیت‌هایی مواجه کرده است. این مطالعه با هدف تحلیل چالش‌های موجود در ارائه خدمات به سالمندان انجام شده است.<br> <strong>مواد و روش ها</strong> این مطالعه کیفی با استفاده از رویکرد تحلیل محتوای قراردادی (متعارف) در سال ۲۰۲۴ در مراکز خدمات جامع سلامت وابسته به دانشکده علوم پزشکی مراغه انجام شد. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با ۳۵ مشارکت‌کننده جمع‌آوری شد که شامل ۲۰ سالمند مراجعه‌کننده به مراکز خدمات جامع سلامت شهرستان مراغه و ۱۵ فرد مطلع کلیدی شامل ارائه‌دهندگان خدمات سلامت، مدیران حوزه سلامت و متخصصان سلامت سالمندان بودند که به روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند. داده‌های جمع‌آوری‌شده با استفاده از روش تحلیل محتوای قراردادی و با بهره‌گیری از نرم‌افزار MAXQDA ویرایش 10 مورد تجزیه‌وتحلیل قرار گرفتند.<br> <strong>یافته ها</strong> نتایج حاصل از مطالعه در 4 مضمون اصلی و 11 مضمون فرعی طبقه‌بندی شدند که مضامین اصلی، شامل چالش‌های مرتبط با سیاست‌گذاری در حوزه سلامت و سالمندی، چالش‌های ساختاری و اداری در مراقبت از سالمندان، چالش‌های منابع انسانی در ارائه خدمات به سالمندان و موانع محیطی در ارائه خدمات به سالمندان است.<br> <strong>نتیجه گیری</strong> این مطالعه چالش‌های سالمندان ایرانی در دسترسی به خدمات مراقبت‌های سلامت را نشان داد. برای غلبه بر این چالش‌ها، تقویت زیرساخت‌های نظام سلامت، افزایش نیروی انسانی متخصص، گسترش خدمات سلامت دیجیتال و ارائه حمایت‌های مالی از سالمندان و خانواده‌های آنان ضروری است. همچنین، بهبود دسترسی از طریق توسعه مراکز ارائه‌دهنده خدمات سلامت، ایجاد سامانه‌های حمل‌ونقل اختصاصی و تشویق مشارکت بخش خصوصی می‌تواند نقش مهمی در ارتقای سلامت و رفاه سالمندان در ایران ایفا کند.</div> <div style="text-align: justify;"><strong>Objectives </strong>The elderly, due to physiological problems, chronic diseases, and greater dependence on healthcare, require comprehensive, accessible, and high-quality services. However, multiple challenges have limited the provision of appropriate services to this group in Iran. This study aims to analyze the existing challenges of older adults in Iran in accessing healthcare services.<br> <strong>Methods & Materials</strong> This qualitative study, utilizing a conventional content analysis approach, was conducted in 2024 in healthcare centers affiliated with Maragheh University of Medical Sciences. Data were collected through semi-structured interviews with 35 participants: 20 older adults who had visited the comprehensive health centers in Maragheh County and 15 key informants, including healthcare providers, health administrators, and experts in geriatric health, selected via purposive sampling. The collected data were analyzed using the conventional content analysis method in MAXQDA software, version 10.<br> <strong>Results </strong>The analysis yielded four main themes and 11 sub-themes. The main themes included: policy-related challenges, structural/administrative challenges, human resource challenges, and environmental/social challenges.<br> <strong>Conclusion </strong>The study demonstrated the challenges of Iranian older adults in accessing healthcare services. To overcome these challenges, strengthening healthcare infrastructure, increasing specialized human resources, expanding digital health services, and providing financial support for the elderly and their families are essential. Additionally, enhancing accessibility by expanding healthcare centers, establishing dedicated transportation systems, and encouraging private-sector participation can significantly improve the health and well-being of the elderly in Iran.</div> سالمندان, چالش‌ها, خدمات مراقبت‌های بهداشتی-درمانی, تحلیل محتوای کیفی, دانشگاه علوم پزشکی مراغه Elderly, Challenges, Healthcare services, Qualitative content analysis, Maragheh University of Medical Sciences 202 217 http://salmandj.uswr.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-4064-1&slc_lang=fa&sid=1 Mozhgan Ebrahiminajad مژگان ابراهیم نژاد ebrahimnejadmozhgan78@gmail.com 0009-0003-7497-1109 No Student Research Committee, Maragheh University of Medical Sciences, Maragheh, Iran. کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشکده علوم پزشکی مراغه، مراغه، ایران. Elaheh HaghGoshayie الهه حق گشائی ezd_ehm2010@yahoo.com 0000-0003-0672-4045 No Research Center for Evidence-Based Health Management, Maragheh University of Medical Sciences, Maragheh, Iran. مرکز تحقیقات مدیریت سلامت مبتنی بر شواهد، دانشکده علوم پزشکی مراغه، مراغه ایران. Zahra Mohebbiyan زهرا محبیان zhr.mohebbiyan@gmail.com 0009-0002-1350-3830 No Student Research Committee, Maragheh University of Medical Sciences, Maragheh, Iran. کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشکده علوم پزشکی مراغه، مراغه، ایران. Yalda Lotfian bonab یلدا لطفیان بناب yalda.ln8002@gmail.com 0009-0002-5263-3718 No Student Research Committee, Maragheh University of Medical Sciences, Maragheh, Iran. کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشکده علوم پزشکی مراغه، مراغه، ایران. Arman Saedi آرمان ساعدی armansaedi.home@gmail.com 0009-0009-2126-202X No Student Research Committee, Maragheh University of Medical Sciences, Maragheh, Iran. کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشکده علوم پزشکی مراغه، مراغه، ایران. Samira Raoofi سمیرا رئوفی samira.raoofi@gmail.com 0000-0002-3321-6305 Yes Research Center for Evidence-Based Health Management, Maragheh University of Medical Sciences, Maragheh, Iran. مرکز تحقیقات مدیریت سلامت مبتنی بر شواهد، دانشکده علوم پزشکی مراغه، مراغه ایران.