fa اثربخشی آموزش خودشفابخشی بر اضطراب مرگ و کیفیت خواب سالمندان زن مقیم آسایشگاه شهر اصفهان روانشناسی Psychology پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><strong>اهداف:</strong> سالمندی یکی از مراحل حساس رشد انسان است که ویژگی‌ها و شرایط خاص خود را دارد، در این میان اضطراب مرگ و کیفیت خواب٬ از شایع‌ترین موضوعات سلامت روان سالمندان است که با مداخله مناسب می‌توان خودمراقبتی و کیفیت خواب در سالمندان را بهبود بخشید. بنابراین مطالعه حاضر با هدف تعیین اثربخشی رویکرد خودشفابخشی بر اضطراب مرگ و کیفیت خواب سالمندان زن مقیم آسایشگاه شهر اصفهان انجام شد.<br> <strong>مواد و روش ها:</strong> طرح پژوهش نیمه‌آزمایشی از نوع پیش‌آزمون، پس‌آزمون و پیگیری با گروه کنترل بود. جامعه‌ آماری پژوهش شامل زنان سالمند مابین سنین 60 تا 70 سال شهر اصفهان مقیم آسایشگاه سالمندان در سال 1399 بودند که طی فراخوانی عمومی در آسایشگاه سالمندان شبانه‌روزی، تعداد 40 نفر از زنان سالمند داوطلب ازطریق نمونه‌گیری دردسترس و رعایت ملاک‌های ورود و خروج انتخاب و به‌صورت تصادفی ساده در دو گروه 20 نفری برگزیده شدند. شرکت‌کنندگان با شاخص‌های اضطراب مرگ کالت لستر و کیفیت خواب پترزبورگ ارزیابی شدند. گروه آزمایش تحت مداخله ۱۲ جلسه‌ای خودشفابخشی و گروه کنترل در لیست انتظار بدون دریافت مداخله قرار گرفتند. در پایان برای هر 2 گروه مجدداً سنجش انجام شد و پس از گذشت 45 روز٬ مرحله پیگیری انجام شد و داده‌های حاصل از پیش‌آزمون، پس‌آزمون و پیگیری ازطریق تحلیل کوواریانس چندمتغیره (مانکووا) و بااستفاده‌از نرم‌افزار SPSS نسخه ۲۴ تجزیه‌وتحلیل شد.<br> <strong>یافته ها:</strong> نتایج نشان داد آموزش خودشفابخشی مؤلفه‌های اضطراب مرگ (شامل مرگ خود، مردن خود، مرگ دیگران و مردن دیگران) و تعدادی از زیرمقیاس‌های متغیر کیفیت خواب را (که شامل کیفیت ذهنی، تأخیر در به خواب رفتن، اختلالات خواب و مصرف داروهای خواب آور است) در شرکت‌کنندگان گروه آزمایش در مقایسه با گروه کنترل به‌طور معناداری ارتقا بخشیده است (0/05>P) و این اثرات به میزان قابل‌توجهی در مرحله پیگیری در مؤلفه‌های مردن خود، کیفیت ذهنی، تأخیر در به خواب رفتن، اختلالات خواب و مصرف داروهای خواب‌آور ثابت باقی مانده‌اند (0/05>P)، اما در مابقی زیرمقیاس‌های اضطراب مرگ و کیفیت خواب٬ تفاوت معناداری در مرحله پس‌آزمون و پیگیری یافت نشد (0/05<P).<br> <strong>نتیجه گیری:</strong> نتایج پژوهش حاضر نشان داد آموزش خودشفابخشی درجهت تقویت نقش خود فرد موجب کاهش اضطراب مرگ می‌شود و در بهبود کیفیت خواب سالمندان زن مقیم آسایشگاه مؤثر بوده است. به نظر می‌رسد اجرای این پژوهش٬ گویای افق‌های جدیدی در مداخلات روان‌شناختی است و می‌توان از آن به‌عنوان یک روش آموزشی مؤثر در بهبود سلامت روانی و سبک زندگی سالمندان مقیم آسایشگاه بهره جست.<br> &nbsp;</div> <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:14px;"><span style="font-family:Tahoma;"><strong>Objectives:</strong> Aging is one of the important stages of human development. Death anxiety and sleep quality are among the most common mental health issues in the elderly which can be improved by proper intervention. This study aims to assess the effect of self-healing training on sleep quality and death anxiety of older women living in nursing homes.<br> <strong>Methods & Materials:</strong> This is a quasi-experimental study with a pretest/posttest/follow-up phase. The study population consists of all older women aged 60-70 years living in a nursing home in Isfahan, Iran in 2020. Of these, 40 were selected using a convenience sampling method and based on the inclusion and exclusion criteria, and were randomly assigned into two groups of intervention (n=20) and control (n=20). They were assessed by the Collett-Lester Fear of Death Scale and Pittsburgh Sleep Quality Index before, immediately after, and 45 days after the intervention. The intervention group received a 12-session self-healing intervention while the control group was placed in a waiting list without receiving any intervention. The results were analyzed by multivariate analysis of covariance in SPSS software, version 24.<br> <strong>Results:&nbsp;</strong>The self-healing training significantly improved the components of death anxiety (fear of own death, fear of the process of own dying, fear of the death of others, and fear of the process of others dying) and some of sleep quality components (subjective sleep quality, sleep latency, sleep disturbances, and use of sleeping medication) (P<0.05). These effects significantly remained constant in the follow-up phase in the components of fear of own death, subjective sleep quality, sleep latency, sleep disturbances and use of sleeping medication (P<0.05). No significant difference was found in other variables between the post-test and follow-up phases (P> 0.05).<br> <strong>Conclusion:&nbsp;</strong>The self-healing training can reduce perceived death anxiety and improve sleep quality of older women living in nursing homes. It can be used as an effective educational method for improving the lifestyle and mental health of older women living in nursing homes.</span></span></div> خودشفابخشی, کیفیت خواب, اضطراب مرگ, سالمند, آسایشگاه Self- healing, Sleep quality, Death anxiety, Elderly, Nursing home 380 397 http://salmandj.uswr.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-3319-1&slc_lang=fa&sid=1 Laleh Jangi Jahantigh لاله جنگی جهانتیغ Laleh.j.jahantigh@gmail.com 0000-0001-8643-988X No Department of Psychology, Payam Noor University, Tehran, Iran. گروه روانشناسی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران. Zohreh Latifi زهره لطیفی z_yalatif@pnu.ac.ir 0000-0001-7391-7707 Yes Department of Psychology, Payam Noor University, Tehran, Iran. گروه روانشناسی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران. Mohammad Soltanizadeh محمد سلطانی‌زاده mohammad.soltani@hotmail.com 0000-0001-5329-6544 No Department of Psychology, Payam Noor University, Tehran, Iran. گروه روانشناسی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.