fa ارائه انگاره های محیطی مؤثر بر شکل‌گیری فضاهای عمومی مشوق سالمندی موفق با تأکید بر ترجیحات سالمندان شهر شیراز عمومى General پژوهشي Research <p style="text-align: justify;"><span lang="FA" style="margin: 0px; padding: 0px; border: 0px; outline: 0px; font-size: 10pt; vertical-align: baseline; color: rgb(0, 0, 0); font-style: normal; line-height: normal; text-align: right; font-family: Tahoma, sans-serif; background-image: initial; background-attachment: initial; background-size: initial; background-origin: initial; background-clip: initial; background-position: initial; background-repeat: initial;"><strong>اهداف:</strong> هدف این پژوهش، ارایه انگاره های محیطی است که بر میزان حضور و مشارکت سالمندان در فضاهای عمومی شهری تاثیر داشته، متضمن دستیابی به الگوی سالمندی موفق در فضاهای عمومی شهری است.</span></p> <p style="text-align: justify;"><strong><span dir="RTL">مواد و روش‌ها</span></strong><span lang="FA" style="margin: 0px; padding: 0px; border: 0px; outline: 0px; font-size: 10pt; vertical-align: baseline; color: rgb(0, 0, 0); font-style: normal; line-height: normal; text-align: right; font-family: Tahoma, sans-serif; background-image: initial; background-attachment: initial; background-size: initial; background-origin: initial; background-clip: initial; background-position: initial; background-repeat: initial;"><strong>:</strong> این پژوهش، از نوع توصیفی‌تحلیلی و در بستری پیمایشی بود. جامعه آماری این پژوهش، سالمندان بالای 65 سال شهر شیراز بودند که در فضاهای عمومی حضور و مشارکت داشتند و در این فضاها به فعالیت های مختلف می پرداختند. داده های این پژوهش از دو گروه نمونه 50 نفری با مصاحبه عمیق (مطالعه مقدماتی) و 144 نفری با پرسشنامه محقق ساخته، جمع آوری شد. نمونه گیری به روش تصادفی ساده انجام شد. همچنین از نرم افزارهای </span><span dir="ltr" style="margin: 0px; padding: 0px; border: 0px; outline: 0px; font-size: 10pt; vertical-align: baseline; color: rgb(0, 0, 0); line-height: normal; text-align: right; font-family: Tahoma, sans-serif; background-image: initial; background-attachment: initial; background-size: initial; background-origin: initial; background-clip: initial; background-position: initial; background-repeat: initial;">SPSS</span><span lang="FA" style="margin: 0px; padding: 0px; border: 0px; outline: 0px; font-size: 10pt; vertical-align: baseline; color: rgb(0, 0, 0); font-style: normal; line-height: normal; text-align: right; font-family: Tahoma, sans-serif; background-image: initial; background-attachment: initial; background-size: initial; background-origin: initial; background-clip: initial; background-position: initial; background-repeat: initial;">&nbsp;و&nbsp;</span><span dir="ltr" style="margin: 0px; padding: 0px; border: 0px; outline: 0px; font-size: 10pt; vertical-align: baseline; color: rgb(0, 0, 0); line-height: normal; text-align: right; font-family: Tahoma, sans-serif; background-image: initial; background-attachment: initial; background-size: initial; background-origin: initial; background-clip: initial; background-position: initial; background-repeat: initial;">LISREL</span><span lang="FA" style="margin: 0px; padding: 0px; border: 0px; outline: 0px; font-size: 10pt; vertical-align: baseline; color: rgb(0, 0, 0); font-style: normal; line-height: normal; text-align: right; font-family: Tahoma, sans-serif; background-image: initial; background-attachment: initial; background-size: initial; background-origin: initial; background-clip: initial; background-position: initial; background-repeat: initial;">&nbsp;به عنوان ابزار تحلیل و ارزیابی داده ها و از مدل ساختاری تحلیل عاملی تاییدی و روش تحلیل حداقل مربعات غیر وزنی به عنوان روش تحلیل داده ها بهره گرفته شد.</span></p> <p style="text-align: justify;"><span lang="FA" style="margin: 0px; padding: 0px; border: 0px; outline: 0px; font-size: 10pt; vertical-align: baseline; color: rgb(0, 0, 0); font-style: normal; line-height: normal; text-align: right; font-family: Tahoma, sans-serif; background-image: initial; background-attachment: initial; background-size: initial; background-origin: initial; background-clip: initial; background-position: initial; background-repeat: initial;"><strong>یافته‌ها:</strong> انگاره های زیر در ارزش گذاری فضاهای عمومی شهری از دید سالمندان برای حضور و مشارکت تاثیر گذارند: 1. راه یابی و دسترسی (دسترسی عمومی به فضا&nbsp;</span><span dir="ltr" style="margin: 0px; padding: 0px; border: 0px; outline: 0px; font-size: 10pt; vertical-align: baseline; color: rgb(0, 0, 0); line-height: normal; text-align: right; font-family: Tahoma, sans-serif; background-image: initial; background-attachment: initial; background-size: initial; background-origin: initial; background-clip: initial; background-position: initial; background-repeat: initial;">T=4/81</span><span lang="FA" style="margin: 0px; padding: 0px; border: 0px; outline: 0px; font-size: 10pt; vertical-align: baseline; color: rgb(0, 0, 0); font-style: normal; line-height: normal; text-align: right; font-family: Tahoma, sans-serif; background-image: initial; background-attachment: initial; background-size: initial; background-origin: initial; background-clip: initial; background-position: initial; background-repeat: initial;">)؛ 2. ایمنی و امنیت (وقوع کم جرم و جنایت&nbsp;</span><span dir="ltr" style="margin: 0px; padding: 0px; border: 0px; outline: 0px; font-size: 10pt; vertical-align: baseline; color: rgb(0, 0, 0); line-height: normal; text-align: right; font-family: Tahoma, sans-serif; background-image: initial; background-attachment: initial; background-size: initial; background-origin: initial; background-clip: initial; background-position: initial; background-repeat: initial;">T=14/09</span><span lang="FA" style="margin: 0px; padding: 0px; border: 0px; outline: 0px; font-size: 10pt; vertical-align: baseline; color: rgb(0, 0, 0); font-style: normal; line-height: normal; text-align: right; font-family: Tahoma, sans-serif; background-image: initial; background-attachment: initial; background-size: initial; background-origin: initial; background-clip: initial; background-position: initial; background-repeat: initial;">)؛ 3. آسایش (مبلمان مناسب و طراحی شده&nbsp;</span><span dir="ltr" style="margin: 0px; padding: 0px; border: 0px; outline: 0px; font-size: 10pt; vertical-align: baseline; color: rgb(0, 0, 0); line-height: normal; text-align: right; font-family: Tahoma, sans-serif; background-image: initial; background-attachment: initial; background-size: initial; background-origin: initial; background-clip: initial; background-position: initial; background-repeat: initial;">T=5/59</span><span lang="FA" style="margin: 0px; padding: 0px; border: 0px; outline: 0px; font-size: 10pt; vertical-align: baseline; color: rgb(0, 0, 0); font-style: normal; line-height: normal; text-align: right; font-family: Tahoma, sans-serif; background-image: initial; background-attachment: initial; background-size: initial; background-origin: initial; background-clip: initial; background-position: initial; background-repeat: initial;">)؛ 4. پویایی و جذابیت (وجود کاربری متنوع&nbsp;</span><span dir="ltr" style="margin: 0px; padding: 0px; border: 0px; outline: 0px; font-size: 10pt; vertical-align: baseline; color: rgb(0, 0, 0); line-height: normal; text-align: right; font-family: Tahoma, sans-serif; background-image: initial; background-attachment: initial; background-size: initial; background-origin: initial; background-clip: initial; background-position: initial; background-repeat: initial;">T=3/94</span><span lang="FA" style="margin: 0px; padding: 0px; border: 0px; outline: 0px; font-size: 10pt; vertical-align: baseline; color: rgb(0, 0, 0); font-style: normal; line-height: normal; text-align: right; font-family: Tahoma, sans-serif; background-image: initial; background-attachment: initial; background-size: initial; background-origin: initial; background-clip: initial; background-position: initial; background-repeat: initial;">)؛ 5. هم آوایی با طبیعت (پاکیزگی و عدم وجود آلودگی&nbsp;</span><span dir="ltr" style="margin: 0px; padding: 0px; border: 0px; outline: 0px; font-size: 10pt; vertical-align: baseline; color: rgb(0, 0, 0); line-height: normal; text-align: right; font-family: Tahoma, sans-serif; background-image: initial; background-attachment: initial; background-size: initial; background-origin: initial; background-clip: initial; background-position: initial; background-repeat: initial;">T=5/44</span><span lang="FA" style="margin: 0px; padding: 0px; border: 0px; outline: 0px; font-size: 10pt; vertical-align: baseline; color: rgb(0, 0, 0); font-style: normal; line-height: normal; text-align: right; font-family: Tahoma, sans-serif; background-image: initial; background-attachment: initial; background-size: initial; background-origin: initial; background-clip: initial; background-position: initial; background-repeat: initial;">)؛ 6. رمز گرایی و ابهام (وجود نقاط قابل کشف&nbsp;</span><span dir="ltr" style="margin: 0px; padding: 0px; border: 0px; outline: 0px; font-size: 10pt; vertical-align: baseline; color: rgb(0, 0, 0); line-height: normal; text-align: right; font-family: Tahoma, sans-serif; background-image: initial; background-attachment: initial; background-size: initial; background-origin: initial; background-clip: initial; background-position: initial; background-repeat: initial;">T=7/24</span><span lang="FA" style="margin: 0px; padding: 0px; border: 0px; outline: 0px; font-size: 10pt; vertical-align: baseline; color: rgb(0, 0, 0); font-style: normal; line-height: normal; text-align: right; font-family: Tahoma, sans-serif; background-image: initial; background-attachment: initial; background-size: initial; background-origin: initial; background-clip: initial; background-position: initial; background-repeat: initial;">)؛ 7. هویت (رنگ و مصالح هماهنگ با محیط قرارگیری&nbsp;</span><span dir="ltr" style="margin: 0px; padding: 0px; border: 0px; outline: 0px; font-size: 10pt; vertical-align: baseline; color: rgb(0, 0, 0); line-height: normal; text-align: right; font-family: Tahoma, sans-serif; background-image: initial; background-attachment: initial; background-size: initial; background-origin: initial; background-clip: initial; background-position: initial; background-repeat: initial;">T=3/37</span><span lang="FA" style="margin: 0px; padding: 0px; border: 0px; outline: 0px; font-size: 10pt; vertical-align: baseline; color: rgb(0, 0, 0); font-style: normal; line-height: normal; text-align: right; font-family: Tahoma, sans-serif; background-image: initial; background-attachment: initial; background-size: initial; background-origin: initial; background-clip: initial; background-position: initial; background-repeat: initial;">)؛ 8. آزادی (آزادی انجام دادن فعالیت های متنوع&nbsp;</span><span dir="ltr" style="margin: 0px; padding: 0px; border: 0px; outline: 0px; font-size: 10pt; vertical-align: baseline; color: rgb(0, 0, 0); line-height: normal; text-align: right; font-family: Tahoma, sans-serif; background-image: initial; background-attachment: initial; background-size: initial; background-origin: initial; background-clip: initial; background-position: initial; background-repeat: initial;">T=9/49</span><span lang="FA" style="margin: 0px; padding: 0px; border: 0px; outline: 0px; font-size: 10pt; vertical-align: baseline; color: rgb(0, 0, 0); font-style: normal; line-height: normal; text-align: right; font-family: Tahoma, sans-serif; background-image: initial; background-attachment: initial; background-size: initial; background-origin: initial; background-clip: initial; background-position: initial; background-repeat: initial;">)؛ 9. رویدادپذیری (بروز رویدادهای فرهنگی&nbsp;</span><span dir="ltr" style="margin: 0px; padding: 0px; border: 0px; outline: 0px; font-size: 10pt; vertical-align: baseline; color: rgb(0, 0, 0); line-height: normal; text-align: right; font-family: Tahoma, sans-serif; background-image: initial; background-attachment: initial; background-size: initial; background-origin: initial; background-clip: initial; background-position: initial; background-repeat: initial;">T=4/65</span><span lang="FA" style="margin: 0px; padding: 0px; border: 0px; outline: 0px; font-size: 10pt; vertical-align: baseline; color: rgb(0, 0, 0); font-style: normal; line-height: normal; text-align: right; font-family: Tahoma, sans-serif; background-image: initial; background-attachment: initial; background-size: initial; background-origin: initial; background-clip: initial; background-position: initial; background-repeat: initial;">)؛ 10. بوم گرایی (هماهنگی با محیط پیرامونی&nbsp;</span><span dir="ltr" style="margin: 0px; padding: 0px; border: 0px; outline: 0px; font-size: 10pt; vertical-align: baseline; color: rgb(0, 0, 0); line-height: normal; text-align: right; font-family: Tahoma, sans-serif; background-image: initial; background-attachment: initial; background-size: initial; background-origin: initial; background-clip: initial; background-position: initial; background-repeat: initial;">T=4/44</span><span lang="FA" style="margin: 0px; padding: 0px; border: 0px; outline: 0px; font-size: 10pt; vertical-align: baseline; color: rgb(0, 0, 0); font-style: normal; line-height: normal; text-align: right; font-family: Tahoma, sans-serif; background-image: initial; background-attachment: initial; background-size: initial; background-origin: initial; background-clip: initial; background-position: initial; background-repeat: initial;">)؛ 11. وحدت (پراکندگی کم عناصر فضا&nbsp;</span><span dir="ltr" style="margin: 0px; padding: 0px; border: 0px; outline: 0px; font-size: 10pt; vertical-align: baseline; color: rgb(0, 0, 0); line-height: normal; text-align: right; font-family: Tahoma, sans-serif; background-image: initial; background-attachment: initial; background-size: initial; background-origin: initial; background-clip: initial; background-position: initial; background-repeat: initial;">T=26/72</span><span lang="FA" style="margin: 0px; padding: 0px; border: 0px; outline: 0px; font-size: 10pt; vertical-align: baseline; color: rgb(0, 0, 0); font-style: normal; line-height: normal; text-align: right; font-family: Tahoma, sans-serif; background-image: initial; background-attachment: initial; background-size: initial; background-origin: initial; background-clip: initial; background-position: initial; background-repeat: initial;">)؛ 12. نظم (نظم در کلیات و جزییات فضا&nbsp;</span><span dir="ltr" style="margin: 0px; padding: 0px; border: 0px; outline: 0px; font-size: 10pt; vertical-align: baseline; color: rgb(0, 0, 0); line-height: normal; text-align: right; font-family: Tahoma, sans-serif; background-image: initial; background-attachment: initial; background-size: initial; background-origin: initial; background-clip: initial; background-position: initial; background-repeat: initial;">(T=15/79</span><span lang="FA" style="margin: 0px; padding: 0px; border: 0px; outline: 0px; font-size: 10pt; vertical-align: baseline; color: rgb(0, 0, 0); font-style: normal; line-height: normal; text-align: right; font-family: Tahoma, sans-serif; background-image: initial; background-attachment: initial; background-size: initial; background-origin: initial; background-clip: initial; background-position: initial; background-repeat: initial;"> و 13. خاطره ذهنی (طراحی فضای عمومی مطابق با آداب و رسوم محیط قرارگیری&nbsp;</span><span dir="ltr" style="margin: 0px; padding: 0px; border: 0px; outline: 0px; font-size: 10pt; vertical-align: baseline; color: rgb(0, 0, 0); line-height: normal; text-align: right; font-family: Tahoma, sans-serif; background-image: initial; background-attachment: initial; background-size: initial; background-origin: initial; background-clip: initial; background-position: initial; background-repeat: initial;">T=7/76</span><span lang="FA" style="margin: 0px; padding: 0px; border: 0px; outline: 0px; font-size: 10pt; vertical-align: baseline; color: rgb(0, 0, 0); font-style: normal; line-height: normal; text-align: right; font-family: Tahoma, sans-serif; background-image: initial; background-attachment: initial; background-size: initial; background-origin: initial; background-clip: initial; background-position: initial; background-repeat: initial;">).</span></p> <p style="text-align: justify;"><span lang="FA" style="margin: 0px; padding: 0px; border: 0px; outline: 0px; font-size: 10pt; vertical-align: baseline; color: rgb(0, 0, 0); font-style: normal; line-height: normal; text-align: right; font-family: Tahoma, sans-serif; background-image: initial; background-attachment: initial; background-size: initial; background-origin: initial; background-clip: initial; background-position: initial; background-repeat: initial;"><strong>نتیجه‌گیری:</strong> به نظر می رسد شناخت و درک نیازهای مختلف سالمندان و تلاش در جهت پاسخگویی به این نیازها و احترام به ترجیحات آنها در طراحی و بهسازی فضاهای عمومی شهری، می تواند در زندگی خوب سالمندی و بهبود کیفیت و امید به زندگی آنها و دستیابی به اهداف سالمندی موفق، موثر باشد.</span></p> <p style="text-align: justify;"><strong>Objectives:</strong> The purpose of this research was to identify and present environmental aspects that affect elders presence and participation in urban public spaces.</p> <p style="text-align: justify;"><strong>Methods & Materials:</strong> The current research is an analytic- descriptive type in survey beds. Statistical sample of this research were elders over 65 years of Shiraz City that attended and participated in urban public places. Data of this research was collected from 2 groups of 50 people with in-depth interviews and 144 people through questionnaire of the selected sample. Also, SPSS and LISREL software applied as an analysis procedure, analytical factor as a structure and weighted least square as an analysis data method.</p> <p style="text-align: justify;"><strong>Results:</strong> Following aspects are important in elders view towards urban spaces: 1) Access (public access to space, T=4.81), 2) Security (low occurrence of crime, T=14.09), 3) Comfort (appropriate and designed furniture, T=5.59), 4) Dynamism and attractiveness (various functions, T=3.94), 5) Harmony with nature (cleanliness and lack of pollution, T=5.44), 6) Ambiguity (presence of detectable spots, T=7.24), 7) Identity (color & material harmony with environment, T=3.37), 8) Freedom (free to do various activities, T=9.49), 9) Event disclosure (occur cultural events, T=4.65), 10) Context (harmony with the surrounding environment, T=4.44), 11) Unity (low dispersion of space elements, T=26.72), 12) Order (general and detail order in space, T=15.79), 13) Image (design in accordance with local customs, T=7.76)</p> <p style="text-align: justify;"><strong>Conclusion:</strong> Recognizing elderly&rsquo;s needs and making appropriate efforts to respond to their needs and preferences in designing urban public spaces can improve their quality of life and enhance their achievement of successful aging goals.</p> فضاهای عمومی شهری, سالمندی موفق, ترجیحات سالمندان Urban public spaces, Successful aging, Elderly preferences 0 0 http://salmandj.uswr.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-278-26&slc_lang=fa&sid=1 Mohammad Reza Pourjafar محمدرضا پور جعفر pourja_m@modares.ac.ir Yes Department of Urban Planning and Architecture, Faculty of Art and Architecture, University of Tarbiat Modares Tehran, Tehran, Iran. گروه شهرسازی، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه تربیت مدرس تهران، تهران، ایران. Ali Akbar Taghvaee علی اکبر تقوایی No Mohammad Reza Bemanian محمد رضا بمانیان No Ali Reza Sadeghi علی رضا صادقی No Feryal Ahmadi فریال احمدی No