دوره 17، شماره 2 - ( تابستان 1401 )                   جلد 17 شماره 2 صفحات 185-170 | برگشت به فهرست نسخه ها


XML English Abstract Print


1- گروه روانشناسی، دانشکده علوم انسانی، واحد یاسوج، دانشگاه آزاد اسلامی، یاسوج، استان کهگیلویه‌وبویراحمد، ایران.
2- گروه روانشناسی، دانشکده علوم انسانی، واحد یاسوج، دانشگاه آزاد اسلامی، یاسوج، استان کهگیلویه‌وبویراحمد، ایران. ، maredpour@iauyasooj.ac.ir
3- مرکز تحقیقات اجتماعی عوامل موثر بر سلامت، دانشگاه علوم پزشکی یاسوج، یاسوج،استان کهگیلویه‌وبویراحمد، ایران.
چکیده:   (3400 مشاهده)
اهداف با‌توجه‌به شیوع بالای اختلال بی‌خوابی و مشکلات پارامترهای فیژیولوژی در سالمندان، این پژوهش با هدف بررسی تأثیر درمان پذیرش و تعهد، آموزش بهداشت خواب و ترکیب هر دو بر کیفیت خواب و شاخص‌های فیزیولوژی (فشارخون، ضربان قلب و اکسیژن اشباع در خون) سالمندان بوده است. 
مواد و روش ها پژوهش حاضر از نوع نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون، پس‌آزمون و پی‌گیری با گروه کنترل بوده است. جامعه آماری پژوهش، سالمند عضو کانون جهان‌دیدگان شیراز در سال 1398بودند. با روش نمونه‌گیری دردسترس و رعایت ملاک های ورود و خروج، تعداد80 نفر انتخاب شدند و به‌صورت تصادفی ساده در 4 گروه ( 3 گروه آزمایش و 1 گروه کنترل) قرار گرفتند. گروه آزمایش 2 و 3 تحت مداخله 4 هفته‌ای بهداشت خواب، گروه آزمایش 1 و 3 تحت مداخله 4 هفته‌ای درمان پذیرش و تعهد و گروه کنترل در انتظار قرار گرفتند. آزمودنی‌ها با شاخص کیفیت خواب پیتزبورگ، دستگاه فشار‌سنج جیوه‌ای و پالس‌اکسیمتر مورد ارزیابی قرار گرفتند. برای تجزیه‌وتحلیل داده‌ها از بسته آماری SPSS نسخه 23 و روش‌های آماری تحلیل واریانس دوراهه مختلط و تحلیل کوواریانس چند متغیره استفاده شده است. 
یافته ها گروه‌های آزمایش و کنترل با میانگین سنی 4/5±70/41  نشان داد میانگین نمرات کیفیت خواب، فشارخون سیستول و اکسیژن اشباع در خون در گروه‌های آزمایشی بهداشت خواب، درمان پذیرش و تعهد و ترکیبی پس از مداخله‌ها معنادار (0/001>P) بوده است. بیشترین اندازه اثر کیفیت خواب به‌ترتیب مربوط به گروه درمان ترکیبی (0/83)، آموزش بهداشت خواب (0/67) و گروه درمان پذیرش و تعهد (0/60) بوده است. 
نتیجه گیری درمان بی‌خوابی و به تبع آن فشارخون سیستول و اکسیژن خون با به کار‌گیری هر کدام از روش‌های درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد، آموزش بهداشت خواب و به‌ویژه ترکیبی مفید است و باعث سلامت جسمی و روانشناختی سالمندان می‌شود. آموزش و به کارگیری این درمان‌ها با اولویت درمان ترکیبی به مراقبین سلامت در حیطه سالمندی توصیه می‌شود. 

متن کامل [PDF 7037 kb]   (2377 دریافت) |   |   متن کامل (HTML)  (2096 مشاهده)  
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: روانشناسی
دریافت: 1400/2/3 | پذیرش: 1400/6/21 | انتشار: 1401/4/10

بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.