اهداف: دمانس یکی از چالش‌های رو به رشد سلامت همگانی است و نگرش مثبت پرستاران و دانشجویان پرستاری نسبت به افراد مبتلا به دمانس، نقش مهمی در کیفیت مراقبت ایفا می‌کند؛ با این حال، در ایران ابزار بومی و معتبری برای سنجش این نگرش مثبت (آلوفیلیا) وجود ندارد. مطالعه حاضر با هدف اعتباریابی نسخه فارسی مقیاس آلوفیلیا نسبت به افراد مبتلا به دمانس در بین پرستاران شاغل و دانشجویان پرستاری ایرانی انجام شد.
مواد و روش‌ها: مطالعه حاضر از نوع روش‌شناختی و اعتباریابی می‌باشد که در آذر و دی ۱۴۰۲ در شهر مشهد انجام شد. پس از اخذ مجوز از طراح اصلی، ترجمه و انطباق فرهنگی بر اساس پروتکل IQOLA در چهار مرحله انجام شد. ۲۹۸ نفر از پرستاران شاغل در مراکز درمانی شهر مشهد و دانشجویان پرستاری دانشگاه علوم پزشکی مشهد به روش نمونه‌گیری در دسترس وارد مطالعه شدند. روایی صوری، روایی محتوایی و روایی سازه (تحلیل عاملی اکتشافی و تاییدی) ارزیابی گردید. پایایی به روش همسانی درونی (آلفای کرونباخ) و ثبات زمانی (آزمون-بازآزمون) سنجیده شد.
یافته‌ها: میانگین سنی کل نمونه ۳۳.۰۰ سال با انحراف معیار ۹.۹۱۳ بود و ۷۲.۵ درصد شرکت‌کنندگان زن بودند. تحلیل عاملی اکتشافی سه عامل استخراج کرد (KMO=۰.۹۲۱؛ آزمون کرویت بارتلت p<۰.۰۰۱) که در مجموع ۶۳.۶۹۵ درصد از واریانس کل را تبیین نمودند. نتایج تحلیل عاملی تاییدی اولیه نشان داد که مدل سه‌عاملی از برازش مطلوبی برخوردار نیست (GFI=۰.۸۲۸، CFI=۰.۸۶۶، RMSEA=۰.۱۰۵). با توجه به همبستگی بسیار بالای بین عوامل، مدل تک‌عاملی مرتبه دوم آزمون شد که شاخص‌های برازش مطلوب‌تری نشان داد (GFI=۰.۹۸۶، CFI=۰.۹۷۹، IFI=۰.۹۸۲). ضریب آلفای کرونباخ برای کل مقیاس برابر ۰.۹۲۷ بود و ضرایب همبستگی درون‌خوشه‌ای (ICC) برای گروه دانشجو و شاغل به ترتیب ۰.۹۴۷ و ۰.۹۶۵ به‌ دست آمد.
نتیجه‌گیری: نسخه فارسی ابزار سنجش آلوفیلیا در این مطالعه ویژگی‌های روان‌سنجی قابل قبولی، با ساختار تک‌عاملی مرتبه دوم به‌جای ساختار پنج‌عاملی نسخه اصلی، در جامعه پرستاری ایران نشان داد. با توجه به این تغییر ساختاری و محدودیت‌های مطالعه، استفاده از ابزار با احتیاط و در کنار انجام مطالعات تکمیلی برای تایید بیشتر در پژوهش‌های آتی توصیه می‌شود.